कालाजारले बाजुरामा एकजनाको मृत्यु

बाजुरा– बाजुराको बुढिनन्दा नगरपालिका १ बस्ने ५२ बर्षिय पर्वलाल गुरुङ्गको कालाजारका कारणले मृत्यु भएको छ । कालाजार बाट थलिएका पर्वलाल उपचार अभाबमा मृत्यु भएको स्थानिय हिक्मत वडले वताएका छन् ।
सरकारले कालाजारको जाँच देखी उपचार सम्म निशुल्क गर्ने व्यबस्था गरेको भएपनि पर्वलालको भने उपचार नपाएर मृत्यु भएको छ । कालाजार बाट थलिएका पर्वलाललाई कोल्टि प्राथमिक स्वास्थ्य केन्द्रले रिफर गरेको थियो । तर पर्वलाल सँगै पैसा नहुदा उपचारमा अभाबमा घरमै मृत्यु भएको उनकी श्रीमति पानकला गुरुङ्गले वताईन् । पर्वलालको मृत्यु सँगै उनको तिन परिवार बिच्चलीमा परेको छ ।
कालाजार बाट निकै सिकिस्त थिए, आफुहरुले नेपालगञ्ज वा काठमाडौ जानु भनेका थियौ प्राथमिक स्वास्थ्य केन्द्र कोल्टिका डा. चेत बहादुर धामिले वताए । पर्वलाल कालाजारले निकै सिकिस्त थिए, उनलाई यहाँ उपचार सम्भब थिएन्, हामीले सक्ने जति उपचार गरेको डा. धामिले वताए ।
कोल्टि प्राथमिक स्वास्थ्य केन्द्रले उनलाइ नेपालगञ्ज रिफर गरेको थियो, तर पैसा भएन आफन्तले घरमा लगेका थिए । पैसाको जोहो धेरै ठाउँमा हारगुहार गरेका थियौ, कतै बाट पैसा नपाएपछि उपचारमा लग्न नसकेर मृत्यु भएको श्रीमति पानकलाले रुदै भनिन् ।
कोल्टि क्षेत्रमा २ बर्ष पहिला कालाजार बाट एकजना वालिकाको पनि मृत्यु समेत भएको थियो । स्वामीकार्तिक गाँउपालिका ५ जेरा बस्ने १३ बर्षिय भाग्य शाहिको उपचारका क्रममा काठमाडौको कान्ति वालअस्पतालमा मृत्यु भएका हो ।
तराईका जिल्लामा देखिने कालाजार रोग बाजुरामा पनि देखा पर्न थालेको छ । बाजुराको उत्तरी क्षेत्रका स्थानिय तहमा कालाजारका बिरामी भेटिरहेको बुढिनन्दा नगरपालिका स्वास्थ्य सह संयोजक ओमजङ्ग शाहिले वताएका छन् ।
बाजुरामा जिल्लामा २ बर्ष यता १४ जनामा चेकजाच गर्दा कालाजार भेटिएको छ । कोल्टि प्राथमिक स्वास्थ्य केन्द्रमा १३ र एक जिल्ला अस्पताल बाजुरामा गरि १४ जनामा कालाजार भेटिएको छ । कालाजार कर्णाली नदि सँगै जाडिएको स्वामिकार्तिक खापर, जगन्नाथ, हिमाली गाउँपालिका र बुढिनन्दा नगरपालिकामा भेटिएको हो ।
कालाजारको उपचार बाजुरामा हुने भनेपनि कहिले औषधि नहुने समस्याले जिल्ला बाहिर नेपालगञ्ज, धनगढी, सुर्खेत जानुपर्ने बाध्यता रहेको छ । बाजुरा बाट रिफर गरेर धनगढी नेपालगञ्ज पठाइने गरेको अस्पताल बाजुराले जनाएको छ । तराई मात्र देखिने यो रोग पहाडि क्षेत्रमा देखिने कालाजार सरुवा रोग भएकाले समयमै सरकारको ध्यान जान जरुरी रहेको नागरिक अगुवा प्रदिपराज जैशीले वताएका छन् ।
कालाजार रोग तराई जिल्लामा मात्र देखा पर्ने रोग हो । पछिल्लो समयमा पहाड तिर पनि देखा पर्ने थालेको छ । यो रोग भुसिनाको टोकाइ बाट हुने र भुसिनाको टोकाइ बाट सर्ने रोग हो । यो रोगको लक्षण ज्वरो आउने, तौल घटने, कलेजो र फियोमा असर पार्ने र अन्य संक्रमण फैलिएर मृत्यु हन सक्ने रहेको डा. जस्मिता बलमपाकिले वताईन् । कालाजारको उपचार बाजुरामा हुदैन्, । उपचारका लागि नेपालगञ्ज धनगढी जानु पर्ने रहेको स्वास्थ्यकर्मीले वताएका छन् ।
स्वास्थ्य कार्यलय बाजुराका प्रमुख महेश चन्दले भने त्यो क्षेत्रमा कालाजार रोग देखा परेको बताएका छन् । यो क्षेत्रमा ३ बर्ष पहिला मलरिया रोग समेत देखा परेको थियो । अहिले फाटफुट रुपमा कालाजार देखा परदै आएको स्वास्थ्यकर्मीले वताएका छन् । बाजुराका बुढिन्नदा नगरपालिका, स्वामिकार्तिक, हिमाली र जगन्नाथ गाँउपालिका निकै जोखिम रहेको जिल्ला स्वास्थ्य कार्यलय बाजुराले जनाएको छ । यी स्थानिय तह निकै बिकट भएकाले कालाजार सम्बन्धि चेतना र नियन्त्रणका लागि पहल नगरे माहामारी फैलन सक्ने स्वास्थ्यकर्मीले वताएका छन् ।